Om å finne seg sjøl i en selvhjelpsbok når du egentlig berre e sjøsyk

Fjellan e eldre enn alle visdomsord samla i ei bok, havet e en sannere læremester enn mang en guru, men allikavel blar vi i de derre selvhjelpsbøkern. De e så glansa, veit du. Full av fine ord om «indre ro» og «å finne ditt sanne jeg». Eg tenke: Ka i all verden veit de om indre ro, de som aldri har kjent dønningan slå mot skutesida i en nordvest-kuling? Ka veit de om å finne sæ sjøl, de som aldri har vært så langt til havs at land e berre en vag tanke i horisonten?

Det e nåkka med det å lese om «mindfulness» når du har vært ute i storsjøen i fjorten tima, og det einaste du kjenne på e den kalde nesetippen, det våte sokkan og negelspretten. De snakke om å «puste inn nuet», men her ute e nuet en kamp mot elementan, en evig dans med det uforutsigbare. De derre bøkene e som å prøve å fange en storm i et vannglass. De e fulle av oppskrifter på lykke, men lykke e ikkje nåkka du kan koke sammen etter en manual. Ho e som vandrende skrei; den kjem når den kjem, og du må være klar når den e her, men du kan ikkje tvinge den te svensgruinn.

Samfunnet der ute, ja... de har så mange spørsmål, og de trur de finn alle svaran i ei bok. Men livet her i Gryllefjord, det stille ikkje så mange spørsmål. Det berre e. Og du må forholde dæ til det. Du kan ikkje «manifestere» en bedre fangst, du kan ikkje «affirmere» at været blir bra. Du må ut, du må jobbe, og du må ta det som komme. Det e en brutal ærlighet i det, en som ikkje finnes i de derre glansa sidene. For når du står der med hendern fulle av agn og sjøsprøyt, da e det ikkje rom for bullshit. Da e det berre deg og havet.

Poesien i det å akseptere det som e, den e ikkje å finne i en perm med gullskrift. Den e i de salte tåran som renn når du har mista en kamerat på havet, eller i den djupe stillheta når du ser sola gå ned over Snaget. De derre bøkene vil at du skal «visualisere suksess», men her ute visualisere vi berre at vi kjem oss trygt hjem. Det e en ainna slags suksess, veit du. En som ikkje kan måles i likes eller følgere, men i pusten du tar når du endelig e i havn.

Det e en slags ro i det å vette at du e en liten del av nåkka mykkje større. Å kjenne på den derre ydmykheta når du ser storhavet strekke seg mot horisonten. De derre bøkene snakke om å «finne din indre styrke», men her ute e styrken i fellesskapet, i de andre feskeran som e der når stormen rase. Og den indre roen, den kjem ikkje fra å sitte i lotusstilling. Den kjem fra å ha gjort jobben din, fra å ha overlevd en natt på havet, fra å ha kjempa og vunnet – eller tapt – med verdighet.

Eg sei: Legg bort boka. Gå ut. Kjenn vinden, kjenn regnet, kjenn dønningan. For det e ikkje i ordan du finn sannheta, men i livet sjøl.